Chính sách Hỗ trợ khắc phục dịch bệnh Động vật cần lưu ý

Dịch bệnh động vật diễn biến phức tạp gây thiệt hại nặng nề cho ngành chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản. Nhằm kịp thời ứng phó và giảm thiểu rủi ro, chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật theo Nghị định 116/2025/NĐ-CP đã được Chính phủ ban hành. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin pháp lý chính xác về đối tượng, điều kiện, mức và thủ tục hỗ trợ trong chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật để người dân, cơ sở sản xuất nắm rõ và thực hiện đúng quy định.

I. Chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật theo Nghị định 116/2025/NĐ-CP

Ngày 05/6/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 116/2025/NĐ-CP quy định về chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật, có hiệu lực từ ngày 25/7/2025. Nghị định này thay thế các quy định cũ tại Nghị định số 02/2017/NĐ-CP và các quyết định liên quan, đồng thời thiết lập khung pháp lý mới phù hợp với thực tiễn dịch bệnh và điều kiện sản xuất chăn nuôi hiện nay.

Cụ thể, theo quy định tại Điều 1 và Điều 2 Nghị định 116/2025/NĐ-CP, chính sách hỗ trợ áp dụng đối với:

• Cơ sở sản xuất có động vật, sản phẩm động vật buộc phải tiêu hủy do dịch bệnh động vật được xác định theo danh mục do pháp luật quy định hoặc bệnh truyền lây giữa động vật và người, hoặc bệnh mới phát sinh tại Việt Nam.
• Người tham gia khắc phục dịch bệnh động vật, được cơ quan có thẩm quyền phân công hoặc huy động để thực hiện các hoạt động phòng, chống dịch theo quy định tại Điều 3.

Chính sách hỗ trợ bao gồm:

• Hỗ trợ chi phí tiêu hủy động vật, sản phẩm động vật theo định mức quy định tại Điều 6. Mức hỗ trợ cụ thể được xác định theo từng loại vật nuôi và sản phẩm (ví dụ: trâu, bò 50.000 đồng/kg hơi; gà, vịt 35.000 đồng/kg hơi; tôm giống 10.000.000 đồng/triệu con…).
• Hỗ trợ thù lao cho người tham gia công tác phòng, chống dịch theo mức từ 150.000 đến 500.000 đồng/người/ngày tùy trường hợp (Điều 7).
• Quy định về nguồn kinh phí gồm ngân sách trung ương, ngân sách địa phương, tài trợ trong nước và quốc tế (Điều 8).

Việc thực hiện chính sách phải bảo đảm các nguyên tắc:

• Nhà nước hỗ trợ một phần thiệt hại, không bồi thường toàn bộ.
• Thực hiện công khai, minh bạch, đúng đối tượng, đúng định mức và phù hợp với điều kiện thực tế địa phương.
• Trường hợp đủ điều kiện hưởng nhiều mức hỗ trợ, đối tượng được nhận mức hỗ trợ cao nhất (Điều 4).

Như vậy, Nghị định 116/2025/NĐ-CP là văn bản pháp lý có hiệu lực thi hành trên toàn quốc, nhằm bảo đảm kịp thời tháo gỡ khó khăn cho các cơ sở sản xuất chăn nuôi và bảo vệ lực lượng tham gia công tác phòng, chống dịch bệnh động vật trong mọi tình huống.

II. Các điều kiện nhận hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật

Nghị định 116/2025/NĐ-CP quy định rõ điều kiện nhận hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật đối với từng nhóm đối tượng. Cụ thể như sau:

1. Đối với cơ sở sản xuất

Theo khoản 1 Điều 5 Nghị định 116/2025/NĐ-CP, cơ sở sản xuất chỉ được hỗ trợ khi đáp ứng đồng thời các điều kiện:

• Có động vật hoặc sản phẩm động vật buộc phải tiêu hủy theo quy định do dịch bệnh thuộc danh mục:
  • Bệnh phải công bố dịch;
  • Bệnh truyền lây giữa động vật và người;
  • Bệnh mới xuất hiện có xác nhận của cơ quan có thẩm quyền.
• Thuộc một trong các trường hợp sau:
  • Vùng đã công bố dịch: nằm trong vùng dịch, vùng bị uy hiếp hoặc vùng đệm.
  • Ổ dịch đầu tiên có kết quả xét nghiệm dương tính, nhưng chưa đủ điều kiện công bố dịch.
  • Ổ dịch tiếp theo: có dấu hiệu mắc bệnh tương tự ổ dịch đầu tiên.
  • Trường hợp bệnh mới xuất hiện: phải có văn bản xác nhận tác nhân gây bệnh từ cơ quan có thẩm quyền.

Ngoài ra, cơ sở phải lập hồ sơ đề nghị hỗ trợ theo quy định tại Điều 9, nộp đúng thời hạn, đúng biểu mẫu và bảo đảm tính chính xác, trung thực của thông tin cung cấp.

2. Đối với người tham gia khắc phục dịch bệnh động vật

Theo khoản 2 Điều 5 và khoản 1, 2 Điều 10 Nghị định 116/2025/NĐ-CP, người tham gia công tác phòng, chống dịch bệnh động vật được hỗ trợ khi:

• Được phân công hoặc huy động bằng văn bản bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền;
• Thực hiện một hoặc nhiều nhiệm vụ quy định tại khoản 2 Điều 3, bao gồm: thống kê, tiêu hủy, lấy mẫu, xét nghiệm, chẩn đoán, tiêm phòng, tiêu độc khử trùng, trực chốt kiểm dịch…

Hồ sơ đề nghị hỗ trợ phải có đầy đủ văn bản phân công, bảng chấm công (nếu có), và được lập, tổng hợp theo đúng trình tự, biểu mẫu ban hành kèm theo Nghị định.

Lưu ý: Các trường hợp không có văn bản huy động, hoặc không trực tiếp tham gia các hoạt động nêu trên, sẽ không được xem xét hỗ trợ theo quy định.

III. Mức hỗ trợ và cách tính hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật

Theo quy định tại Điều 6 và Điều 7 Nghị định 116/2025/NĐ-CP, mức hỗ trợ và cách tính trong chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật được chia theo từng đối tượng thụ hưởng cụ thể, bao gồm: (i) cơ sở sản xuất có động vật, sản phẩm động vật buộc phải tiêu hủy; và (ii) người tham gia công tác phòng, chống dịch.

1. Mức hỗ trợ đối với cơ sở sản xuất

Mức hỗ trợ được xác định theo loại động vật, sản phẩm động vật và hình thức sản xuất:

• Đối với động vật trên cạn:
  • Trâu, bò, ngựa, dê: 50.000 đồng/kg hơi.
  • Cừu, hươu sao: 55.000 đồng/kg hơi.
  • Lợn: 40.000 đồng/kg hơi.
  • Gà, vịt, ngan, ngỗng, bồ câu: 35.000 đồng/kg hơi.
  • Chim cút: 20.000 đồng/kg hơi.
  • Đà điểu: 50.000 đồng/kg hơi.
  • Trứng gia cầm các loại: 20.000 đồng/kg.
• Đối với động vật thủy sản:
  • Tôm hùm giống: 10.000 đồng/con.
  • Tôm giống: 10 triệu đồng/triệu con.
  • Cá giống: 10.000 đồng/kg.
  • Diện tích nuôi (tôm sú, tôm thẻ, cá tra, cá rô phi…): từ 9 đến 50 triệu đồng/ha tùy mật độ, hình thức canh tác.
  • Cá nước lạnh, thủy sản nuôi lồng bè: 5.000–20.000 đồng/kg.

Mức hỗ trợ này có thể được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định điều chỉnh nhưng không vượt quá 1,5 lần mức quy định tại Nghị định (khoản 3 Điều 12).

2. Mức hỗ trợ đối với người tham gia khắc phục dịch bệnh động vật

Căn cứ Điều 7, người tham gia thực hiện các nhiệm vụ phòng, chống dịch (nếu không hưởng lương ngân sách) được hỗ trợ:

• 400.000 đồng/người/ngày làm việc;
• 500.000 đồng/người/ngày nghỉ, lễ, Tết.

Đối với người hưởng lương từ ngân sách nhà nước:

• 150.000 đồng/người/ngày làm việc;
• 300.000 đồng/người/ngày nghỉ, lễ, Tết.

Địa phương có thể điều chỉnh mức hỗ trợ nhưng tối đa không vượt quá 2 lần mức quy định tại Điều 7 (khoản 3 Điều 12).

Chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật theo Nghị định 116/2025/NĐ-CP quy định mức chi tiết, tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp và lực lượng chức năng có căn cứ pháp lý rõ ràng khi thực hiện.

IV. Thủ tục đề nghị hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật

Theo Điều 9 và Điều 10 Nghị định 116/2025/NĐ-CP, thủ tục thực hiện chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật được phân tách rõ ràng theo từng nhóm đối tượng thụ hưởng. Trình tự thủ tục mang tính hành chính – pháp lý rõ ràng, kèm theo mẫu biểu, thời hạn cụ thể.

1. Thủ tục hỗ trợ đối với cơ sở sản xuất

Cơ quan tiếp nhận hồ sơ: Ủy ban nhân dân cấp xã nơi xảy ra dịch bệnh và phát sinh thiệt hại.

Trình tự thực hiện:

• Bước 1: Khi thực hiện tiêu hủy, UBND cấp xã lập biên bản tiêu hủy theo Mẫu số 1a (động vật trên cạn) hoặc 1b (thủy sản).
• Bước 2: Trong vòng 30 ngày kể từ khi kết thúc tiêu hủy, cơ sở sản xuất nộp hồ sơ đề nghị hỗ trợ gồm:
  • Đơn đề nghị theo Mẫu số 2a hoặc 2b;
  • Biên bản tiêu hủy;
  • Các tài liệu kèm theo theo yêu cầu.
• Bước 3: UBND xã tiếp nhận, kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ (thời hạn xử lý tùy theo phương thức nộp: trực tiếp, bưu chính hoặc trực tuyến).
• Bước 4: Thành lập Tổ thẩm định (ít nhất 5 người), tiến hành thẩm định điều kiện hỗ trợ trong vòng 07 ngày kể từ ngày tổ chức thẩm định.
• Bước 5: Niêm yết công khai kết quả thẩm định trong 05 ngày, giải quyết khiếu nại nếu có.
• Bước 6: Ra Quyết định hỗ trợ theo Mẫu số 4a, lập hồ sơ chi trả kinh phí hỗ trợ.

Trường hợp không đủ kinh phí, UBND xã đề nghị UBND cấp tỉnh hỗ trợ theo thẩm quyền. Các tỉnh thuộc diện ngân sách trung ương hỗ trợ sẽ tổng hợp gửi Bộ Tài chính và Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét bổ sung.

2. Thủ tục hỗ trợ đối với người tham gia khắc phục dịch bệnh

• Đối tượng không hưởng lương ngân sách: UBND cấp xã căn cứ văn bản huy động, bảng chấm công, lập Mẫu số 3c và Quyết định hỗ trợ (Mẫu số 4b), thực hiện chi trả hàng tháng.
• Đối tượng hưởng lương ngân sách: Cơ quan trực tiếp phân công thực hiện việc chi trả từ dự toán được giao (theo quy định tại điểm c khoản 3 Điều 8).

Thủ tục hỗ trợ được thiết kế chặt chẽ, theo hướng tinh gọn – rõ ràng – có kiểm soát, nhằm bảo đảm thực hiện chính sách hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật đúng quy định pháp luật, hạn chế tối đa sai sót và tiêu cực trong quá trình triển khai.

>>> Tham khảo thêm dịch vụ tại: Dịch vụ hỗ trợ xin giấy phép kinh doanh thuốc Thú y tại Luật Dương Trí