14/07/2025 | Chia sẻ

Nghị định về hợp đồng xây dựng: Quy định mới nhất doanh nghiệp cần biết

Ngày đăng: 14/07/2025Tác giả: Phạm Đình AnhCập nhật: 25/08/2026

Hợp đồng xây dựng luôn là tài liệu pháp lý quan trọng, điều chỉnh mối quan hệ giữa chủ đầu tư và nhà thầu, đảm bảo quyền và nghĩa vụ của các bên. Để quản lý hiệu quả, Nhà nước đã ban hành nghị định về hợp đồng xây dựng, quy định rõ ràng về nội dung, điều kiện và các chế tài xử lý vi phạm. Bài viết này Luật Dương Trí sẽ giúp doanh nghiệp và các bên liên quan nắm bắt những điểm chính cần lưu ý.

1. Tổng quan về nghị định về hợp đồng xây dựng

Hợp đồng xây dựng là văn bản pháp lý vô cùng quan trọng, xác lập quan hệ ràng buộc giữa chủ đầu tư và nhà thầu trong các hoạt động xây dựng, bao gồm: thiết kế, thi công, cung ứng vật tư, thiết bị và các dịch vụ liên quan khác. Đây là căn cứ pháp lý rõ ràng để hai bên thực hiện, kiểm soát, đánh giá và xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai dự án.

Nhằm bảo đảm nguyên tắc minh bạch, công bằng, nâng cao chất lượng công trình và hạn chế tối đa các tranh chấp không đáng có, Chính phủ đã ban hành nghị định về hợp đồng xây dựng. Nghị định này đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn chi tiết Luật Xây dựng, đồng thời quy định rõ các nội dung bắt buộc phải có trong hợp đồng, quy trình ký kết, thực hiện, điều chỉnh và thanh lý hợp đồng xây dựng.

Điểm đặc biệt của nghị định về hợp đồng xây dựng là yêu cầu các bên phải cam kết và tuân thủ đầy đủ các điều khoản về chất lượng, khối lượng, tiến độ, an toàn lao động và bảo vệ môi trường. Ngoài ra, nghị định cũng quy định chặt chẽ về quyền và nghĩa vụ, trách nhiệm pháp lý, chế tài xử lý vi phạm, qua đó nâng cao tính răn đe và trách nhiệm của mỗi bên tham gia.

Việc thực hiện đúng và đầy đủ nghị định về hợp đồng xây dựng không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của cả chủ đầu tư và nhà thầu, mà còn tăng tính minh bạch, giảm thiểu rủi ro pháp lý, nâng cao uy tín doanh nghiệp trên thị trường. Quan trọng hơn, việc tuân thủ nghị định còn góp phần đảm bảo dự án được triển khai đúng tiến độ, đạt chất lượng cao, tiết kiệm chi phí và mang lại hiệu quả kinh tế — xã hội lâu dài.

>>> Xem thêm: Chi Tiết Nghị Định Luật Đấu Thầu Chi Tiết Nhất

Các quy định tại nghị định về hợp đồng xây dựng

2. Những điểm nổi bật trong nghị định về hợp đồng xây dựng

Nhằm hoàn thiện khung pháp lý và nâng cao hiệu quả quản lý dự án, nghị định về hợp đồng xây dựng đã bổ sung, quy định nhiều điểm mới, chi tiết và chặt chẽ hơn so với trước đây. Những điểm nổi bật này không chỉ giúp các bên thực hiện đúng cam kết mà còn góp phần hạn chế tối đa các tranh chấp phát sinh, đảm bảo chất lượng công trình.

2.1 Quy định chặt chẽ về nội dung hợp đồng

Theo nghị định về hợp đồng xây dựng, hợp đồng phải có đầy đủ các nội dung chính như: đối tượng hợp đồng, giá trị, tiến độ thực hiện, điều kiện thanh toán, bảo hành, quyền và nghĩa vụ của các bên, phương án giải quyết tranh chấp, điều khoản về an toàn lao động và bảo vệ môi trường.

Việc quy định chi tiết và bắt buộc này giúp khắc phục tình trạng hợp đồng sơ sài, thiếu minh bạch, dễ dẫn đến các tranh chấp kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ, chất lượng công trình và gây thiệt hại tài chính cho cả hai bên. Đồng thời, nội dung rõ ràng còn tạo cơ sở pháp lý vững chắc khi xảy ra tranh chấp, giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên.

2.2 Phân loại rõ các loại hợp đồng

Nghị định về hợp đồng xây dựng cũng quy định rõ ràng về việc phân loại hợp đồng thành nhiều hình thức, bao gồm:

Hợp đồng trọn gói: Chủ đầu tư trả một khoản chi phí cố định cho toàn bộ công việc.
Hợp đồng theo đơn giá cố định: Giá được tính theo đơn giá cố định cho từng khối lượng công việc.
Hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh: Được điều chỉnh giá khi có biến động khách quan.
Hợp đồng theo thời gian: Dựa trên chi phí thực tế và thời gian làm việc của nhà thầu.

Việc phân loại rõ giúp các bên lựa chọn hình thức hợp đồng phù hợp nhất với quy mô, tính chất và điều kiện tài chính của dự án. Đồng thời, giảm thiểu rủi ro tài chính và tăng tính linh hoạt trong quản lý chi phí.

2.3 Tăng cường kiểm soát giá trị và tiến độ

Một điểm mới quan trọng trong nghị định về hợp đồng xây dựng là yêu cầu tăng cường kiểm soát chặt chẽ khối lượng, chất lượng và tiến độ thực hiện công trình.

Theo đó, các bên phải thực hiện nghiệm thu định kỳ từng giai đoạn, lập biên bản chi tiết và công khai minh bạch. Điều này giúp phát hiện kịp thời các sai sót, tránh tình trạng đội vốn, kéo dài thời gian thi công hoặc giảm chất lượng công trình.

Việc kiểm soát nghiêm ngặt không chỉ nâng cao trách nhiệm của nhà thầu và chủ đầu tư mà còn giúp đảm bảo công trình hoàn thành đúng tiến độ, đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, đáp ứng yêu cầu an toàn và chất lượng lâu dài.

3. Quyền và nghĩa vụ của các bên trong hợp đồng xây dựng

Trong bất kỳ dự án xây dựng nào, việc xác định rõ quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia là yếu tố then chốt để bảo đảm dự án triển khai đúng kế hoạch, đạt chất lượng và hạn chế tối đa tranh chấp. Nghị định về hợp đồng xây dựng đã quy định cụ thể, chi tiết nhằm hướng dẫn thực hiện đầy đủ, minh bạch và công bằng.

3.1 Quyền của chủ đầu tư

Theo nghị định về hợp đồng xây dựng, chủ đầu tư có quyền:

Yêu cầu nhà thầu thực hiện đúng tiến độ, chất lượng và quy trình kỹ thuật, đồng thời tuân thủ các quy định về an toàn lao động, môi trường trong suốt quá trình thực hiện dự án.
Tạm ngừng hoặc chấm dứt hợp đồng khi nhà thầu vi phạm nghiêm trọng các điều khoản đã cam kết, nhằm hạn chế thiệt hại và bảo vệ quyền lợi của dự án.
Yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu nhà thầu gây ra sai phạm hoặc không thực hiện đúng nghĩa vụ, dẫn đến tổn thất về kinh tế hoặc làm ảnh hưởng chất lượng, tiến độ công trình.

3.2 Quyền của nhà thầu

Bên cạnh quyền của chủ đầu tư, nghị định về hợp đồng xây dựng cũng bảo vệ quyền lợi chính đáng của nhà thầu, cụ thể:

Yêu cầu chủ đầu tư thanh toán đúng hạn, đúng giá trị khối lượng công việc đã nghiệm thu và được xác nhận. Điều này giúp nhà thầu đảm bảo dòng vốn, duy trì hoạt động sản xuất và nhân lực.
Đề xuất điều chỉnh hợp đồng trong trường hợp phát sinh yếu tố bất khả kháng (thiên tai, dịch bệnh, thay đổi pháp luật…) ảnh hưởng đến khả năng thực hiện.
Khiếu nại, khởi kiện nếu quyền lợi bị xâm phạm hoặc khi gặp phải hành vi vi phạm hợp đồng từ phía chủ đầu tư, nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

3.3 Nghĩa vụ của các bên

Theo nghị định về hợp đồng xây dựng, cả chủ đầu tư và nhà thầu đều có nghĩa vụ tuân thủ chặt chẽ các điều khoản hợp đồng đã ký kết.

Các bên phải đảm bảo:

Tính trung thực, chính xác trong việc lập báo cáo, nghiệm thu khối lượng, thanh toán và bảo hành.
Phối hợp chặt chẽ, kịp thời giải quyết các phát sinh hoặc vướng mắc trong quá trình triển khai, tránh ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng dự án.
Tuân thủ các quy định về an toàn, bảo vệ môi trường, và nghĩa vụ pháp lý liên quan khác.

Việc thực hiện đúng và đầy đủ các nghĩa vụ theo nghị định về hợp đồng xây dựng không chỉ giúp đảm bảo quyền lợi cho mỗi bên mà còn góp phần tạo ra môi trường làm việc chuyên nghiệp, minh bạch và bền vững cho toàn dự án.

Liên hệ hỗ trợ pháp lý: