Những điểm mới nổi bật trong Luật Xây dựng 2020 

2. Bổ sung các công trình được miễn giấy phép

Theo Khoản 30 Điều 1 Luật Xây dựng năm 2020, những công trình được bổ sung vào trường hợp được miễn giấy phép xây dựng, tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều hoạt động xây dựng. Quy định này giúp giảm bớt thủ tục hành chính và chi phí không cần thiết cho các doanh nghiệp và cá nhân. Cụ thể:

– Công trình quảng cáo không thuộc đối tượng phải cấp giấy phép xây dựng theo quy định của pháp luật về quảng cáo.

– Công trình hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động theo quy định của Chính phủ.

– Công trình xây dựng đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thông báo kết quả thẩm định thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở đủ điều kiện phê duyệt thiết kế xây dựng và đáp ứng các điều kiện về cấp giấy phép xây dựng theo quy định.

Tôi đánh giá đây là điểm sáng nổi bật của Luật Xây dựng 2020. Trước đó, nhiều khách hàng của tôi đã chia sẻ rằng họ thường xuyên gặp khó khăn chỉ vì những thủ tục xin phép cho các công trình nhỏ, giá trị không lớn, gây mất thời gian và chi phí. Quy định miễn giấy phép cho một số công trình giúp họ giảm gánh nặng thủ tục đáng kể.

Nếu bạn đang có nhu cầu thực hiện dự án đầu tư và cần hỗ trợ trong việc đăng ký đầu tư, hãy tìm hiểu ngay về Dịch vụ Đăng ký đầu tư của chúng tôi. Với sự am hiểu pháp luật và kinh nghiệm thực tiễn, chúng tôi sẽ giúp bạn hoàn thiện các thủ tục pháp lý nhanh chóng và chính xác, đảm bảo dự án của bạn được triển khai đúng tiến độ.

3. Thời gian cấp giấy phép xây dựng được rút ngắn 10 ngày

Theo Điểm b, Khoản 36, Điều 1 Luật Xây dựng 2020 quy định kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng phải xem xét hồ sơ để cấp giấy phép trong thời gian 20 ngày, bao gồm cả giấy phép xây dựng có thời hạn, giấy phép xây dựng điều chỉnh, giấy phép di dời (rút ngắn 10 ngày so với quy định Luật Xây dựng năm 2014). Đây là bước tiến quan trọng trong việc cải cách thủ tục hành chính, giảm bớt thời gian chờ đợi của chủ đầu tư và doanh nghiệp. Việc giảm thời gian xét duyệt hồ sơ xây dựng giúp giảm chi phí cơ hội cho doanh nghiệp, tạo môi trường đầu tư thông thoáng hơn, thúc đẩy tiến độ triển khai các dự án. Quy định rút ngắn thời gian xét duyệt áp dụng cho các loại giấy phép như giấy phép xây dựng có thời hạn, giấy phép điều chỉnh, và giấy phép di dời, giúp tăng hiệu quả giải quyết công việc.

4. Bỏ quy định về đủ vốn khi khởi công xây dựng

Tại Khoản 39, Điều 1 Luật Xây dựng 2020 đã sửa đổi, bổ sung điều kiện khởi công xây dựng công trình. Theo đó, không còn quy định điều kiện về bố trí đủ vốn theo tiến độ xây dựng công trình. Luật này quy định việc khởi công xây dựng công trình phải bảo đảm các điều kiện sau:

– Có mặt bằng xây dựng để bàn giao toàn bộ hoặc từng phần theo tiến độ xây dựng.

– Có giấy phép xây dựng đối với công trình phải có giấy phép.

– Có thiết kế bản vẽ thi công của hạng mục công trình, công trình khởi công đã được phê duyệt.

– Chủ đầu tư đã ký hợp đồng với nhà thầu thực hiện các hoạt động xây dựng liên quan đến công trình được khởi công theo quy định của pháp luật.

– Có biện pháp bảo đảm an toàn, bảo vệ môi trường trong quá trình thi công xây dựng.

– Chủ đầu tư đã gửi thông báo về ngày khởi công xây dựng đến cơ quan quản lý Nhà nước về xây dựng tại địa phương trước thời điểm khởi công xây dựng ít nhất là 03 ngày làm việc.

Luật sư Phạm Đình Tú (Đoàn luật sư Thành phố Hà Nội) có chia sẻ, điều chỉnh này rất hợp lý khi tạo điều kiện cho doanh nghiệp khởi công linh hoạt hơn. Trong thực tế, không ít dự án phải dừng lại vì vướng yêu cầu chứng minh vốn, điều mà ngay cả nhiều nhà đầu tư lớn cũng khó đáp ứng một lần ở giai đoạn khởi đầu. Tuy nhiên, cũng theo Luật sư, cơ chế giám sát tài chính sau khi khởi công cần được tăng cường, để tránh trường hợp công trình thi công dở dang vì thiếu vốn, gây lãng phí nguồn lực và ảnh hưởng đến cộng đồng.

5. Một số dự án cần phải đánh giá tác động môi trường

Theo Khoản 11, Điều 1 Luật Xây dựng năm 2020 đã bổ sung quy định về đánh giá sơ bộ tác động môi trường theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường và nội dung khác theo quy định của pháp luật có liên quan. Bên cạnh đó, trong Phụ lục II, Mục I, Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định số 40/2019/NĐ-CP ngày 13/5/2019 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Bảo vệ môi trường phải đánh giá sơ bộ tác động môi trường quy định những loại dự án đầu tư thuộc đối tượng phải lập báo cáo đánh giá tác động môi trường quy định gồm:

– Dự án quan trọng quốc gia, dự án nhóm A sử dụng vốn đầu tư công.

– Dự án PPP theo quy định của pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư.

– Dự án thuộc thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư của Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ theo quy định của Luật Đầu tư. 

Tôi hoàn toàn đồng tình với bổ sung này. Rõ ràng là phát triển kinh tế phải đi đôi với bảo vệ môi trường. Và điều chỉnh này hướng đến bảo vệ tài nguyên môi trường, đảm bảo an toàn cho cư dân, đồng thời tăng cường trách nhiệm của các chủ đầu tư đối với xã hội và môi trường sống. 

6. Ủy ban Nhân dân cấp tỉnh được cấp giấy phép cho công trình cấp đặc biệt

Theo quy định tại khoản 37 Điều 1 Luật Xây dựng 2020 về bãi bỏ thẩm quyền của Bộ Xây dựng cấp giấy phép xây dựng và giao Ủy ban nhân dân cấp tỉnh cấp giấy phép xây dựng đối với công trình cấp đặc biệt. Đồng thời, Luật Xây dựng 2020 sửa đổi, bổ sung quy định Ủy ban nhân dân cấp tỉnh cấp giấy phép xây dựng đối với công trình thuộc đối tượng có yêu cầu phải cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn tỉnh, trừ công trình công trình cấp III, cấp IV và nhà ở riêng lẻ trên địa bàn do mình quản lý. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh phân cấp, ủy quyền cho Sở Xây dựng, Ban quản lý khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế, Ủy ban nhân dân cấp huyện cấp giấy phép xây dựng thuộc chức năng và phạm vi quản lý của cơ quan này.

Ngoài ra, tại điểm c khoản 2 Điều 3 Luật Xây dựng 2020 quy định khoản 37 Điều 1 về bãi bỏ thẩm quyền của Bộ Xây dựng và giao Ủy ban nhân dân cấp tỉnh cấp giấy phép xây dựng đối với công trình xây dựng cấp đặc biệt sẽ có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/8/2020. Vì thế, từ ngày 15 tháng 8 năm 2020, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ cấp giấy phép xây dựng đối với công trình cấp đặc biệt hay vì Bộ Xây dựng như quy định trước đây. Cụ thể:

– Ủy ban Nhân dân cấp tỉnh cấp giấy phép xây dựng đối với công trình thuộc đối tượng có yêu cầu phải cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn tỉnh, trừ công trình công trình cấp III, cấp IV và nhà ở riêng lẻ trên địa bàn do mình quản lý.

– Ủy ban Nhân dân cấp tỉnh phân cấp, ủy quyền cho Sở Xây dựng, Ban quản lý khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế, Ủy ban nhân dân cấp huyện cấp giấy phép xây dựng thuộc chức năng và phạm vi quản lý của cơ quan này.

Theo quan sát, tôi cho rằng Luật Xây dựng 2020 đã khắc phục các hạn chế còn tồn đọng của luật Xây dựng 2014, tháo gỡ toàn diện, triệt để các vấn đề khó khăn, vướng mắc, bất cập hiện nay trong lĩnh vực xây dựng, đặc biệt là đã rà soát lại quy định của các luật có liên quan để không chồng chéo. Luật Xây dựng 2020 đã được sửa đổi, bổ sung phù hợp với nguyên tắc cải cách thủ tục hành chính, đảm bảo thuận tiện, thông thoáng cho người dân và doanh nghiệp, từ đó tiến tới hoàn thiện một hành lang pháp lý vững chắc để tiến hành hoạt động đầu tư xây dựng và phát triển kinh tế đất nước.