Ngành nghề hạn chế tiếp cận thị trường với nhà đầu tư nước ngoài 2026

Ngày đăng: Ngày cập nhật:

Ngành nghề hạn chế tiếp cận thị trường là nhóm ngành mà nhà đầu tư nước ngoài hoặc chưa được phép đầu tư, hoặc chỉ được đầu tư khi đáp ứng điều kiện. Từ năm 2026, danh mục này áp dụng theo Luật Đầu tư 2025 (số 143/2025/QH15) và Nghị định 96/2026/NĐ-CP (ngày 31/3/2026), gồm 23 ngành chưa được tiếp cận và 62 ngành tiếp cận có điều kiện.

Ba nhóm ngành nghề cấm, chưa tiếp cận và tiếp cận có điều kiện với nhà đầu tư nước ngoài
Phân biệt ngành cấm, chưa tiếp cận và tiếp cận có điều kiện theo Luật Đầu tư 2025 & Nghị định 96/2026

Ba nhóm ngành nghề nhà đầu tư nước ngoài cần phân biệt

Việt Nam áp dụng nguyên tắc “Chọn – Bỏ” (negative list): nhà đầu tư nước ngoài được tiếp cận thị trường như nhà đầu tư trong nước, trừ các ngành thuộc Danh mục hạn chế. Cần phân biệt rõ ba nhóm thường bị nhầm lẫn:

Tiêu chí Cấm đầu tư kinh doanh Hạn chế tiếp cận thị trường Đầu tư kinh doanh có điều kiện
Áp dụng cho Mọi nhà đầu tư (trong & ngoài nước) Chỉ nhà đầu tư nước ngoài Mọi nhà đầu tư
Căn cứ Điều 6 Luật Đầu tư 2025 Điều 8 Luật ĐT 2025 + Phụ lục I NĐ 96/2026 Điều 7 Luật ĐT 2025
Hệ quả Không ai được kinh doanh ĐTNN không được, hoặc chỉ được nếu đủ điều kiện Được kinh doanh nếu đáp ứng điều kiện (giấy phép con…)

Lưu ý: một ngành thuộc Danh mục hạn chế tiếp cận thị trường không đương nhiên bị cấm với nhà đầu tư trong nước.

1. Ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh (Điều 6 Luật Đầu tư 2025)

Đây là các hoạt động mọi nhà đầu tư đều không được thực hiện, bao gồm:

  • Kinh doanh các chất ma túy thuộc danh mục cấm (Phụ lục I Luật Đầu tư 2025);
  • Kinh doanh hóa chất, khoáng vật thuộc danh mục cấm (Phụ lục II);
  • Kinh doanh mẫu vật động, thực vật hoang dã thuộc trường hợp bị cấm, có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên;
  • Kinh doanh mại dâm;
  • Mua, bán người, mô, xác, bộ phận cơ thể người, bào thai người;
  • Hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người;
  • Kinh doanh pháo nổ;
  • Kinh doanh, xuất khẩu di vật, cổ vật;
  • Điểm mới: kinh doanh thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng (bổ sung tại Luật Đầu tư 2025).

2. 23 ngành, nghề chưa được tiếp cận thị trường

Với nhóm này (Phần A Phụ lục I Nghị định 96/2026), nhà đầu tư nước ngoài không được đầu tư dưới bất kỳ hình thức nào. Các nhóm chính gồm:

  • Hàng hóa, dịch vụ thuộc độc quyền nhà nước trong thương mại;
  • Báo chí, thu thập tin tức; điều tra dư luận xã hội;
  • Công chứng, giám định tư pháp, thừa phát lại, đấu giá tài sản, quản tài viên;
  • Dịch vụ điều tra và an ninh; đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài;
  • Khai thác hải sản; khai thác rừng, săn bắn động vật hoang dã;
  • Dịch vụ nổ mìn; thu gom rác thải sinh hoạt; bưu chính công ích;
  • Nhập khẩu, phá dỡ tàu biển đã qua sử dụng;
  • Đại diện sở hữu công nghiệp, giám định sở hữu trí tuệ; bảo đảm an toàn hàng hải;
  • Đăng kiểm phương tiện; quyền xuất khẩu, nhập khẩu, phân phối hàng hóa thuộc danh mục hạn chế;
  • Một số dịch vụ lữ hành (trừ đón khách du lịch quốc tế vào Việt Nam).

3. 62 ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện

Nhà đầu tư nước ngoài được đầu tư nếu đáp ứng điều kiện về tỷ lệ sở hữu vốn, hình thức đầu tư, phạm vi hoạt động, đối tác Việt Nam hoặc năng lực. Một số nhóm tiêu biểu (Phần B Phụ lục I):

  • Sản xuất, phân phối sản phẩm văn hóa; phát thanh, truyền hình; quảng cáo; dịch vụ giáo dục;
  • Ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán, viễn thông, bưu chính;
  • Thăm dò, khai thác, chế biến khoáng sản, dầu và khí; thủy điện, điện gió ngoài khơi, năng lượng hạt nhân;
  • Vận tải đường sắt, hàng không, đường bộ, đường thủy, đường biển, đường ống; cảng, sân bay;
  • Kinh doanh bất động sản; hoạt động xây dựng của nhà thầu nước ngoài;
  • Dịch vụ pháp lý; kiểm toán, kế toán; logistics; du lịch;
  • Kinh doanh đặt cược, casino; vũ khí, vật liệu nổ và thiết bị quân sự;
  • Sản xuất, chế tạo máy bay, đầu máy – toa xe; đóng mới, sửa chữa tàu biển;
  • Sản xuất, kinh doanh thuốc lá; hoạt động của nhà xuất bản; thu gom chất thải, quan trắc môi trường;
  • Điểm mới: vận hành sàn giao dịch thương mại điện tử trung gian, mạng xã hội có hoạt động thương mại điện tử và nền tảng tích hợp.

Nguyên tắc “Chọn – Bỏ” và lưu ý khi đăng ký nhiều ngành

Ngoài Danh mục hạn chế, nhà đầu tư nước ngoài được tiếp cận thị trường như nhà đầu tư trong nước. Tuy nhiên, một doanh nghiệp thường đăng ký nhiều ngành, mỗi ngành có mức mở cửa khác nhau — vì vậy không nên chỉ kiểm tra ngành nghề chính. Việc bổ sung một ngành mới sau khi thành lập cũng có thể ảnh hưởng đến cấu trúc sở hữu hiện tại.

Cách xác định ngành của bạn có bị hạn chế không

  1. Đối chiếu Điều 6 Luật Đầu tư 2025 — ngành có bị cấm không?
  2. Tra Phụ lục I Nghị định 96/2026 — thuộc Phần A (chưa tiếp cận) hay Phần B (có điều kiện)?
  3. Kiểm tra biểu cam kết quốc tế (WTO, CPTPP, EVFTA…) và pháp luật chuyên ngành;
  4. Xác định tỷ lệ sở hữu, hình thức đầu tư và đối tác phù hợp;
  5. Tư vấn luật sư trước khi nộp hồ sơ để tránh bị từ chối cấp phép.

Căn cứ pháp lý

  • Luật Đầu tư 2025 (số 143/2025/QH15) — Điều 6, Điều 7, Điều 8;
  • Nghị định 96/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026 — Phụ lục I (Danh mục ngành, nghề hạn chế tiếp cận thị trường);
  • Các điều ước quốc tế về đầu tư mà Việt Nam là thành viên (WTO, CPTPP, EVFTA…).

Câu hỏi thường gặp

Ngành hạn chế tiếp cận thị trường có phải là ngành bị cấm không?

Không. Ngành bị cấm (Điều 6) áp dụng cho mọi nhà đầu tư. Ngành hạn chế tiếp cận thị trường chỉ áp dụng riêng với nhà đầu tư nước ngoài, và chia thành “chưa được tiếp cận” và “tiếp cận có điều kiện”.

Nhà đầu tư nước ngoài có được đầu tư ngành “chưa được tiếp cận” không?

Không. Với 23 ngành thuộc Phần A Phụ lục I Nghị định 96/2026, nhà đầu tư nước ngoài không được đầu tư dưới bất kỳ hình thức nào.

Ngành của tôi không nằm trong Danh mục thì sao?

Nếu ngành không thuộc Danh mục hạn chế, nhà đầu tư nước ngoài được áp dụng điều kiện tiếp cận thị trường như nhà đầu tư trong nước.

Góp vốn, mua cổ phần có bị áp dụng hạn chế này không?

Có. Điều kiện tiếp cận thị trường áp dụng cho cả hình thức thành lập mới và góp vốn, mua cổ phần khi nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ tỷ lệ vốn theo luật định.

Luật Dương Trí hỗ trợ gì?

Luật Dương Trí rà soát ngành nghề, tỷ lệ sở hữu và điều kiện tiếp cận thị trường trước khi nhà đầu tư nộp hồ sơ, giúp tránh rủi ro bị từ chối cấp phép. Xem chi tiết dịch vụ thành lập công ty có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) hoặc thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần.

Đầu tư nước ngoài

Bạn cần tư vấn về Đầu tư nước ngoài?

Trao đổi với đội ngũ Luật Dương Trí để được rà soát quy định, hồ sơ và phương án áp dụng cho trường hợp thực tế.

Trao đổi thông tin qua Zalo
Trao đổi thông tin qua Zalo Trao đổi thông tin qua Zalo Trao đổi thông tin qua Zalo
Trao đổi thông tin qua Zalo